Sjúkraskrárkerfi fyrir fótaaðgerðafræðinga
Skjólstæðingurinn sem kemur á sex vikna fresti er mættur aftur. Spjaldið hans er í möppunni, tíminn var bókaður í öðru kerfi og myndin af nöglinni frá síðustu komu er einhvers staðar í símanum þínum. Það hefur gengið hingað til. Frá og með 1. desember 2026 er skylt að færa sjúkraskrá í stafrænt sjúkraskrárkerfi, og þá eiga spjaldið og myndirnar heima þar.
Þessi grein fer yfir hvað sjúkraskrárkerfi fyrir fótaaðgerðafræðinga þarf að ráða við og hvað er gott að spyrja um áður en kerfi er valið.
Fótaaðgerð er heilbrigðisþjónusta
Fótaaðgerðafræðingar eru löggild heilbrigðisstétt samkvæmt lögum nr. 34/2012 um heilbrigðisstarfsmenn og landlæknir gefur út starfsleyfi þeirra. Félag íslenskra fótaaðgerðafræðinga leggur áherslu á muninn á fótaaðgerð, sem er heilbrigðisþjónusta, og fótsnyrtingu, sem er unnin til fegrunar.
Sá munur nær líka til skráningar. Sem heilbrigðisstarfsmaður berð þú sömu skyldu og aðrar stéttir til að færa sjúkraskrá samkvæmt lögum nr. 55/2009 um sjúkraskrár. Á eigin stofu hvílir ábyrgðin á skráningu, öryggi og varðveislu á þér.
Hvað á að skrá?
Sjúkraskrá fótaaðgerðafræðings þarf að gefa glögga mynd af ástandi fótanna og meðferðinni, hvort sem unnið er með þykkar neglur, inngrónar táneglur, sigg, líkþorn, sprungur í húð eða vörtur. Hún nær meðal annars yfir:
- Ástæðu komu og sögu: sykursýki, blóðþynningu, ofnæmi, lyf og fyrri fótamein sem skipta máli fyrir meðferðina.
- Skoðun: ástand húðar og nagla, sigg og líkþorn, og skyn og blóðflæði þegar það er metið.
- Meðferð: hvað var gert í komunni, til dæmis þynning nagla, brottnám siggs og líkþorna, spangarmeðferð eða hlífðarmeðferð.
- Ráðgjöf og áætlun: leiðbeiningar um fótaumhirðu og skóbúnað, og hvenær næsta koma á að vera.
- Myndir: þegar ástand er myndað, til dæmis nögl í spangarmeðferð eða sár á fæti.
Skrá þarf upplýsingarnar jafnóðum eða svo fljótt sem auðið er. Minnið og laus blöð standast engar kröfur til lengdar.
Spjaldskrá, Excel og tvö kerfi
Margar fótaaðgerðastofur halda utan um skjólstæðinga á spjöldum eða í Excel og bóka tíma í sérstöku bókunarkerfi. Vandinn er að slík skráning uppfyllir illa kröfurnar:
- Enginn rekjanleiki: ekki sést hver skrifaði eða breytti færslu og hvenær.
- Engin aðgangsstýring: spjaldið og skjalið eru opin öllum sem komast í möppuna eða tölvuna.
- Varðveisla og öryggisafritun eru á eigin ábyrgð, og gögn geta glatast með einni bilun.
- Tvöföld skráning: sami skjólstæðingur er skráður í bókunarkerfið og á spjaldið, og saga hans dreifist á milli staða.
Frá og með 1. desember 2026 er auk þess skylt að færa sjúkraskrá í stafrænt sjúkraskrárkerfi.
Fætur sykursjúkra
Fætur sykursjúkra eru í sérstakri hættu vegna fylgikvilla sjúkdómsins og samkvæmt Félagi íslenskra fótaaðgerðafræðinga eru flestir íslenskir fótaaðgerðafræðingar sérmenntaðir til að fylgjast með þeim. Eftirlitið skilar mestu þegar hægt er að bera saman milli koma og ára: húð, neglur, sár, skyn og myndir.
Í sjúkraskrárkerfi með föstu skoðunarformi skráist skoðunin eins í hvert sinn og fyrri niðurstöður eru við höndina þegar skjólstæðingurinn kemur aftur. Sykursýki, blóðþynning og ofnæmi eiga líka að blasa við um leið og sjúkraskráin er opnuð, áður en hafist er handa.
Skjólstæðingar sem koma aftur og aftur
Margir skjólstæðingar fótaaðgerðastofu koma reglulega, til dæmis á sex vikna fresti, og Félag íslenskra fótaaðgerðafræðinga mælir með heimsókn ekki sjaldnar en einu sinni á ári eftir tvítugt. Það er mikil vinna að muna eftir hverjum og einum og hringja til að bóka næsta tíma.
Í sjúkraskrárkerfi með innbyggðu dagatali er næsti tími bókaður um leið og komunni lýkur, eða sett upp endurtekin bókun með föstu millibili. Skjólstæðingurinn fær SMS-áminningu fyrir tímann og boð um að bóka þegar komið er að næstu komu, og færri tímar falla niður.
Móttakan og aðgangsstýring
Á stofu með fleiri en einum starfsmanni þarf hver og einn eigin innskráningu. Starfsfólk í móttöku þarf að sjá dagatalið og bóka tíma, en ekki að lesa meðferðarnótur. Allar uppflettingar í sjúkraskrá þurfa að vera skráðar svo hægt sé að sjá hver opnaði hvað og hvenær.
Gátlisti fyrir eigin stofu
Ef þú ert að velja sjúkraskrárkerfi eða endurskoða núverandi fyrirkomulag:
- Er sjúkraskráin færð í kerfi sem uppfyllir kröfur embættis landlæknis?
- Fara myndir beint úr síma eða spjaldtölvu í sjúkraskrána?
- Sjást sykursýki, blóðþynning og ofnæmi um leið og sjúkraskráin er opnuð?
- Eru bókanir og sjúkraskrá í sama kerfi?
- Fá reglulegir skjólstæðingar áminningu og boð um næsta tíma sjálfkrafa?
- Sér móttakan dagatalið án þess að opna meðferðarnótur?
- Er aðgangur varinn með rafrænum skilríkjum og skráður sjálfkrafa?
Algengar spurningar
Bera fótaaðgerðafræðingar skráningarskyldu?
Já. Fótaaðgerðafræðingar eru löggild heilbrigðisstétt samkvæmt lögum nr. 34/2012 um heilbrigðisstarfsmenn og landlæknir gefur út starfsleyfi þeirra. Þeir bera því sömu skyldu og aðrar heilbrigðisstéttir til að færa sjúkraskrá samkvæmt lögum nr. 55/2009. Á eigin stofu hvílir ábyrgðin á skráningu, öryggi og varðveislu á fótaaðgerðafræðingnum sjálfum.
Má halda áfram með spjaldskrá eða Excel eftir 1. desember 2026?
Nei. Frá og með 1. desember 2026 er skylt að færa sjúkraskrá í stafrænt sjúkraskrárkerfi. Spjöld í möppu og Excel-skjöl uppfylla auk þess illa kröfur um rekjanleika, aðgangsstýringu og varðveislu.
Má geyma myndir af fótum skjólstæðinga í símanum?
Myndir af fótum eru heilsufarsupplýsingar og hluti af sjúkraskrá skjólstæðingsins. Í myndasafni síma er aðgangur hvorki stýrður né skráður og myndirnar geta farið í skýjaafritun eða glatast með símanum. Best er að taka myndirnar beint inn í sjúkraskrárkerfið, þar sem þær vistast með komunni.
Hvað þarf að skrá við eftirlit með fótum sykursjúkra?
Skoðun á húð og nöglum, sigg, líkþorn, sár og sprungur, skyn og blóðflæði þegar það er metið, meðferðina sem var veitt og ráðgjöf um fótaumhirðu og skóbúnað. Eftirlitið nýtist best þegar skoðunin er skráð eins í hvert sinn, svo hægt sé að bera saman milli koma og ára.
Þarf starfsfólk í móttöku aðgang að sjúkraskránni?
Ekki til að bóka tíma. Í sjúkraskrárkerfi með hlutverkaskiptum aðgangi sér móttakan dagatalið og skjólstæðingaskrána án þess að opna meðferðarnótur, og hver starfsmaður skráir sig inn með eigin aðgangi.
Medalia fyrir fótaaðgerðafræðinga er vottað sjúkraskrárkerfi sem tekur á öllum þessum þáttum: meðferðarnótur, myndir úr símanum, tímabókanir, SMS-áminningar og greiðslur á einum stað. Bókaðu kynningu og sjáðu kerfið í notkun.